Przenośniki taśmowe i rolkowe – budowa oraz sposób działania

W zakładach, w których materiały przemieszczają się pomiędzy wieloma stanowiskami, sposób prowadzenia poszczególnych tras wpływa na organizację całej pracy. Nie zawsze największym problemem jest sama odległość. Na prawdę bardzo często więcej trudności powodują częste zmiany kierunku, różnice poziomów, konieczność czasowego zatrzymania ładunku lub przekazywanie go między kolejnymi etapami.

Systemy transportowe projektuje się zatem z uwzględnieniem rzeczywistego przebiegu procesu, a nie tylko rozmieszczenia maszyn na planie hali. Przy analizie warto obserwować, gdzie materiał realnie oczekuje, w których miejscach tworzą się większe skupiska oraz jakie operacje kreuje się przed i po jego przemieszczeniu. Takie obserwacje pozwalają zauważyć współzależności, których nie widać przy samym pomiarze odległości. Znaczenie moraz sposób obsługi ładunku. Ten sam materiał może wymagać zupełnie innego rozwiązania, jeśli jest przemieszczany pojedynczo, w pojemnikach albo w większych jednostkach.

Dobór urządzeń zależy w wielkiej mierze od właściwości transportowanego materiału. Przenośniki taśmowe i rolkowe różnią się sposobem podparcia ładunku, dlatego ważne jest sprawdzenie, jak zachowa się on podczas całego przejazdu. Przy przedmiotach o płaskiej podstawie można brać pod uwagę konstrukcje rolkowe, natomiast ciągła powierzchnia taśmy może być bardzo ważna w przypadku elementów, które nie powinny przemieszczać się wśród pojedynczymi punktami podparcia. Nie wystarczy natomiast określić samego rodzaju przenośnika. Powinno się uwzględnić masę, wymiary, kształt oraz sposób podawania i odbierania materiału. W praktyce problemy mogą pojawić się na końcu trasy, gdy ładunek powinien zostać przekazany na inne urządzenie albo odebrany ręcznie. Jeżeli już punkt przekazania znajduje się zbyt wysoko albo pozostawia zbyt niewiele miejsca na wykonanie czynności, sama poprawna praca urządzenia nie rozwiązuje problemu organizacyjnego. Dlatego przenośniki trzeba rozpatrywać jako detal większego układu, w którym każdy etap ma określone zadanie.

Istotną częścią planowania pozostaje transport wewnętrzny realizowany w przestrzeni, gdzie jednocześnie poruszają się pracownicy, pojazdy oraz inne środki wykorzystywane przy obsłudze produkcji. Wyznaczenie trasy wymaga wtedy uwzględnienia istniejących przejść, bram, stref odkładczych i miejsc, do których trzeba okresowo dotrzeć z czynnościami technicznymi. Zdarza się, że bardziej praktyczne jest poprowadzenie materiału nieco dłuższą drogą niż zajmowanie przestrzeni wymaganej do innych działań. Przy rozbudowanych instalacjach dochodzi jeszcze kwestia współpracy kilku odcinków. Zatrzymanie jednego szczegółu może wpłynąć na kolejne części układu, szczególnie jeżeli już nie ma możliwości czasowego skierowania materiału inną trasą. Z tego względu przed zmianą organizacji warto sprawdzić nie tylko i wyłącznie normalny przebieg pracy, lecz także sytuacje, w których jeden z etapów zostaje przerwany. Takie podejście daje możliwość określić, które fragmenty instalacji są zwłaszcza uzależnione od siebie.

Na sposób funkcjonowania urządzeń wpływają również warunki panujące w miejscu ich użytkowania. Pył, wilgoć, zmiany temperatury, zabrudzenia czy częsty kontakt z materiałem mogą posiadać znaczenie dla elementów mechanicznych i wymagają uwzględnienia podczas planowania obsługi. Rozwiązania transportu wewnętrznego powinny być analizowane także pod względem dostępu do części, które z w pewnych przypadkach mogą wymagać regulacji, czyszczenia, wymiany lub testom. W prawdziwym zakładzie nie da się w pełni oddzielić transportu od późniejszego utrzymania infrastruktury. Jeśli dostęp do określonego detalu jest utrudniony, każda czynność techniczna może wymagać dodatkowego przygotowania i czasowego ograniczenia pracy. Powinno się również brać pod uwagę zmiany procesu, ponieważ wymiary produktów, sposób pakowania czy kolejność operacji nie za każdym razem pozostają takie same przez cały okres użytkowania instalacji. Zastosowane rozwiązanie musi zatem odpowiadać warunkom, które realnie występują w danym miejscu, wraz z ich ograniczeniami i możliwymi zmianami.

Zobacz również: rolki transportowe do taśmociągów.